Herbicidi koji se koriste u savremenoj poljoprivredi često ne djeluju selektivno i mogu ugroziti klijanje, dok su istovremeno sve izraženiji i problemi suše i nedostatka vlage u ovom periodu. Upravo na te izazove odgovor su ponudili istraživači iz tri Fraunhofer instituta u Njemačkoj, koji su razvili rješenje za stabilne prinose čak i u nepovoljnim uslovima.
Njihov biorazgradivi premaz za sjeme mogao bi postati važan alat u savremenoj poljoprivredi, jer istovremeno rješava dva ključna problema u fazi klijanja – zaštitu od herbicida i nedostatak vlage. Posljednjih godina mart i april u Njemačkoj često su bili izrazito sušni, što je dovodilo do uvenuća sadnica prije nego što uspiju da se razviju.
Novi premaz, razvijen u okviru projekta SeedPlus, omogućava da se voda postepeno i ravnomjerno isporučuje biljci tokom klijanja, dok selektivna zaštitna membrana sprečava negativan uticaj herbicida bez ometanja rasta. Rezultat je stabilnije klijanje, veća otpornost u ranim fazama razvoja i potencijalno viši prinosi, čak i u uslovima klimatskih ekstrema. Rješenje je ekološki prihvatljivo, održivo i zasnovano na niskoj potrošnji resursa.
Ključne karakteristike
SeedPlus premaz kombinuje dvije funkcije upravljanje vodom (skladištenje i postepeno otpuštanje) i zaštitu od herbicida.
—Premaz ravnomjerno i ciljano isporučuje vodu klijaćujem sjemenu. Njegova posebnost je sposobnost da skladišti izuzetno velike količine vode, što je velika prednost u periodima suše — objašnjava istraživačica Ana Musjanovič iz Fraunhofer IMM.
Pročitajte još:
- Sjetva u BiH skuplja zbog krize na Bliskom istoku, moguće i poskupljenje hrane
- Upcycled food – kako ostaci hrane postaju nutritivni resurs
- Nov metod dugoročnog predviđanja suša – bolje planiranje vodnih resursa
Iz Fraunhofer ICT, pojašnjavaju da se premaz sastoji od više slojeva različite debljine koji obavijaju sjeme. Oblik i veličina zavise od tipa sjemena i mogu se prilagoditi.
Poljoprivreda bez mikroplastike
Tradicionalni premazi često sadrže sintetičke polimere koji se smatraju mikroplastikom. Istraživači su ih zamijenili prirodnim materijalima.
— Koristimo isključivo prirodne organske i neorganske materijale, uključujući polisaharide, proteine, gume i porozne materijale poput aktivnog uglja — objašnjava Filip Kenel iz Fraunhofer IME.
Time se smanjuje upotreba pesticida i direktno poboljšavaju uslovi uzgoja.
Testiranja su sprovedena na sjemenu ruske maslačak i šećerne repe, kako u plastenicima, tako i na otvorenom polju. Rezultati su pokazali do 58 odsto višu stopu klijanja u odnosu na netretirano sjeme, bolju otpornost na sušne uslove te dobru kompatibilnost sa standardnim metodama sjetve.
Pored toga, istraživači su razvili i platformu za procjenu ekološke bezbjednosti materijala, kako bi se potencijalni ekološki rizici analizirali još u fazi razvoja i prije njihove šire primjene.
Energetski portal