Evropa se suočava sa sve izraženijim posljedicama dugotrajne suše koja se razvija od početka proljeća, a nedostatak padavina i ekstremne vrućine tokom jula i avgusta doveli su do rekordno niskih vodostaja Loare, Poa, Rajne i Dunava, navodi Kopernikus, sistem Evropske unije za posmatranje Zemlje.
Prognoze ukazuju da će nepovoljni uslovi potrajati i tokom avgusta i septembra, uz rizik od novih toplotnih talasa. Očekuje se znatno manje padavina od prosjeka u velikim dijelovima Evrope, posebno u centralnoj i zapadnoj Evropi i južnoj Skandinaviji.
Istovremeno, prognoze ukazuju na niske do ekstremno niske protoke u mnogim slivovima u Francuskoj, Alpima i istočnoj Evropi. Najmanje padavina tokom jula zabilježeno je u južnoj Njemačkoj, Alpima, centralnoj Francuskoj i zapadnoj Ukrajini, dok su ozbiljni nedostaci padavina zabilježeni i u velikim dijelovima Italije i Velike Britanije, na Balkanu i u istočnoj Evropi.
Prema Evropskoj opservatoriji za sušu (EDO), oko 50 odsto teritorije Evropske unije i Velike Britanije bilo je u julu pogođeno nekim nivoom suše, dok je 9 odsto teritorije bilo na nivou uzbune. U takvim uslovima nedostatak vode i visoke temperature sve više utiču na poljoprivredu, vodne resurse, transport i energetiku.
Pritisak na poljoprivredu i energetiku
Suša već utiče na razvoj usjeva u dijelovima Francuske, centralne Evrope, Mađarske i zapadne Rumunije. Iako su procjene prinosa u EU i dalje nešto iznad petogodišnjeg prosjeka, niže su nego prošle godine. U odnosu na prethodni mjesec, prognoze za ozime usjeve smanjene su za oko jedan do četiri odsto, dok su procjene za kukuruz i suncokret smanjene za šest do sedam odsto.
Pročitajte još:
- Evropa pred ekonomskim pritiskom suše: Gubici bi mogli dostići 180 milijardi eura
- Suša i problemi u RiTE Ugljevik povećali uvoz struje u Srpskoj
- Dan borbe protiv dezertifikacije i suše 2026: pašnjaci u fokusu globalne pažnje
Niski vodostaji i visoke temperature utiču i na proizvodnju električne energije. U Francuskoj je smanjena proizvodnja iz nuklearnih elektrana, dok se sliv Poa u Italiji suočava sa ozbiljnim hidrološkim pritiskom. Kritično niski vodostaji Dunava u Mađarskoj i Rumuniji otežavaju plovidbu, vodosnabdijevanje i poljoprivredne aktivnosti, dok niski vodostaji Dunava i Rajne utiču na proizvodnju hidro i nuklearne energije.
Više požara širom Evrope
Toplo i suvo vrijeme povećava i rizik od šumskih požara. Prema Evropskom sistemu za informacije o šumskim požarima (EFFIS), do 5. avgusta u Evropskoj uniji izgorjelo je 505.683 hektara, u poređenju sa 379.392 hektara u istom periodu 2025. godine. Veliki požari tokom prethodnog mjeseca bili su posebno koncentrisani u Španiji i Francuskoj, ali su značajni požari zabilježeni i u Velikoj Britaniji i sjevernoj Francuskoj.
Podaci pokazuju da rizik od požara više nije ograničen samo na južnu Evropu, već sve više pogađa i druge dijelove kontinenta.
Toplije i prema proljeću 2027.
Dodatni faktor predstavlja klimatski fenomen El Ninjo, koji bi prema analizi Zajedničkog istraživačkog centra Evropske komisije (JRC) mogao da doprinese toplijim uslovima od uobičajenih u Evropi, uz mogućnost da se zagrijavanje dodatno pojača prema proljeću 2027. godine.
JRC navodi da sezonske prognoze za period od jula do septembra ukazuju na nastavak pritiska na vodne resurse, dok prognoze vodostaja ukazuju na niske do ekstremno niske protoke u pojedinim dijelovima Evrope.
Energetski portal
