Bugarska je završila izgradnju svog prvog profesionalnog radio-teleskopa LOFAR-BG, koji se nalazi u neposrednoj blizini Nacionalne astronomske opservatorije Rožen. Nova stanica biće dio evropske mreže LOFAR i ujedno prva stanica ovog sistema u Jugoistočnoj Evropi.
Nakon završetka izgradnje slijedi puna sertifikacija stanice, dok se početak naučnog rada očekuje početkom 2027. godine. Kada bude pušten u punu funkciju, teleskop će bugarskim naučnicima omogućiti istraživanja u različitim oblastima astronomije, kosmičke fizike i geofizike.
LOFAR, odnosno Low-Frequency Array, predstavlja međunarodni sistem radio-teleskopa koji svemir posmatra registrujući radio-talase. Za razliku od klasičnih optičkih teleskopa, takvi sistemi omogućavaju proučavanje svemirskih objekata i procesa na osnovu radio-zračenja koje oni emituju.
Bugarska stanica biće 53. stanica evropske mreže, a istovremeno i njena najjužnija i najistočnija tačka, navodi Ministarstvo prosvete i nauke. Njen geografski položaj trebalo bi da doprinese poboljšanju ugaone rezolucije i kvaliteta snimaka koje proizvodi međunarodni teleskop LOFAR.
Projekat obuhvata i razvoj tehnoloških kapaciteta za obradu podataka primjenom metoda vještačke inteligencije, kao i obuku nove generacije naučnika za rad sa radio-teleskopom.
LOFAR-BG finansira se kroz Nacionalnu mapu puta za naučnu infrastrukturu Bugarske za period 2020–2027. Ideja o izgradnji bugarske stanice pokrenuta je 2018. godine, dok je projekat 2020. zvanično uključen u nacionalni program razvoja naučne infrastrukture.
Energetski portal
