Na Samitu Sjevernog mora dogovoreno 300 GW vjetroelektrana do 2050.

Na Samitu Sjevernog mora, održanom juče u Hamburgu, lideri i ministri energetike zemalja regiona Sjevernog mora postigli su dogovor o snažnoj i koordinisanoj saradnji kako bi se ubrzao razvoj energije vjetra na moru, unaprijedila energetska bezbjednost i smanjila zavisnost Evrope od uvoza fosilnih goriva. Kako je saopštila Evropska komisija, fokus je na stabilnoj, bezbjednoj i pristupačnoj energiji, kao i na razvoju vodonika, u cilju jačanja konkurentnosti evropske industrije na globalnom nivou.

U Hamburgu je potpisan niz deklaracija koje predviđaju konkretne mjere i vremenske rokove za smanjenje investicionih rizika u prekogranično povezivanje elektroenergetskih mreža, kao i za jačanje otpornosti energetskog sistema na fizičke, sajber i hibridne prijetnje.

Centralni dokument samita je Zajednički pakt o ulaganju u priobalne vjetroelektrane za Sjeverno more, koji su potpisali predstavnici vlada Belgije, Danske, Francuske, Njemačke, Irske, Luksemburga, Holandije, Norveške i Ujedinjenog Kraljevstva, zajedno sa industrijom vjetroenergije i operatorima prenosnih sistema (TSO) za električne i vodonične mreže.

U tekstu Pakta se ističe vizija Sjevernog mora kao „zelene elektrane Evrope” i potvrđuje zajednička odlučnost da se iskoristi njihov ogroman potencijal energije vjetra na moru.

Pakt predviđa da Evropa do 2050. godine dostigne 300 GW instalisanih kapaciteta vjetroelektrana na Sjevernim morima. Zemlje članice EU koje učestvuju u saradnji Sjevernog mora za energiju (NSEC), zajedno sa Ujedinjenim Kraljevstvom, teže razvoju do 100 GW kapaciteta kroz zajedničke prekogranične projekte, koji bi donijeli najveće koristi u pogledu smanjenja sistemskih troškova.

Pročitajte još:

• Kod Mostara se planira novi energetski projekat snage 79,2 MW
• Elektroprivreda BiH i Srednjobosanski kanton potpisali ugovore o koncesiji za VE „Vlašić“ i FNE „Gračanica 1“ i „Gračanica 2“
• VE Poklečani godišnje će pokrivati energetske potrebe više od 72.000 domaćinstava

Među ključnim obavezama su:

• uspostavljanje Okvira za finansiranje priobalnih projekata (Offshore Financing Framework – OFF), uz oslanjanje na postojeće instrumente poput TEN-E okvira i projekata od zajedničkog interesa;
• realizacija prvih zajedničkih projekata do 20 GW u 2030-im, u skladu sa planovima saradnje operatora prijenosnih sistema i investitora;
• unapređenje nacionalnih regulatornih okvira radi veće sigurnosti investitora, uključujući šeme prekogranične odgovornosti, priključenja i balansiranja;
• razvoj odgovarajućih tržišnih aranžmana za hibridne priobalne projekte;
• ravnomjernije raspoređen tender za vjetroelektrane na moru u periodu 2031–2040, sa ciljem instalacije do 15 GW godišnje na evropskom nivou.

  

Predstavljajući Evropsku komisiju na samitu, komesar za energetiku i stanovanje Dan Jergensen naglasio je da Evropa u turbulentnim geopolitičkim vremenima mora da bira energetsku nezavisnost kroz ulaganje u čistu, bezbjednu i domaću energiju.

– Malo šta je veće od Sjevernog mora i njegovog ogromnog potencijala vjetroenergije na moru. To znači jačanje naših međusobnih veza kako bi pristupačna energija mogla slobodno da teče širom našeg kontinenta. I to znači obezbjeđivanje našeg industrijskog liderstva uz garantovanje naše bezbjednosti – poručio je Jergensen.

Lideri su se dodatno obavezali na blisku koordinaciju planiranja, podjele troškova i finansiranja prekograničnih projekata, kao i na obezbjeđivanje kvalitetnih radnih mjesta, razvoja vještina i ciljanih istraživačko-razvojnih aktivnosti.

Energetski portal