Prekogranični energetski projekti u Jugoistočnoj Evropi napreduju bez sistemskih kašnjenja, ali se većina njih i dalje nalazi u ranoj fazi razvoja, pokazuje najnoviji izvještaj Energy Community Regulatory Board (ECRB).
Izvještaj se odnosi na projekte sa liste Projects of Energy Community Interest (PECI) za 2024. godinu, koja obuhvata ukupno šest prioritetnih investicija – pet u oblasti prenosa električne energije i jedan projekat skladištenja energije. Riječ je o infrastrukturnim poduhvatima koji imaju za cilj jačanje prekograničnih veza, povećanje sigurnosti snabdijevanja i olakšanu integraciju obnovljivih izvora energije u regionu.
Na listi se nalaze projekti koji povezuju više zemalja Energetske zajednice. Među njima je dalekovod između Bosne i Hercegovine i Crne Gore (Trebinje – Pljevlja/Perućica), kao i interkonekcija između Moldavije i Ukrajine (Balti – Dnestrovska). Posebno mjesto zauzima i dio Transbalkanskog koridora koji obuhvata pravac Srbija – Bosna i Hercegovina – Crna Gora, važan za jačanje prenosne mreže u zapadnom dijelu regiona. Jedini projekat koji se ne odnosi na dalekovode jeste sistem baterijskog skladištenja u Ukrajini, koji bi trebalo da doprinese balansiranju mreže i većem učešću obnovljivih izvora.
Pročitajte još:
- Opatija u znaku energetike – bliži se konferencija Dani OIE 2026
- 47 organizacija upozorava: Gasni projekti na Zapadnom Balkanu zamijeniće jednu zavisnost drugom
- Cijena emisije CO₂ za srpske izvoznike 75,34 eura po toni – šta donosi CBAM
Iako za sada nema opštih zastoja, Regulatorni odbor Energetske zajednice upozorava da bi dalji tok realizacije mogao zavisiti od niza faktora, uključujući složene procedure izdavanja dozvola, dostupnost finansiranja, rast troškova i spoljne rizike u pojedinim projektima.
Kako se navodi, s obzirom na to da je PECI lista usvojena krajem 2024. godine, većina projekata je tek u početnoj fazi, pa su aktivnosti tokom 2025. bile usmjerene prije svega na studije izvodljivosti, pripremu dokumentacije i zatvaranje finansijske konstrukcije.
Naredni ciklus izbora projekata od interesa za Energetsku zajednicu očekuje se krajem 2027. godine, dok se mišljenje ECRB-a o novoj listi planira do avgusta 2026. godine.
